Ekizibu ky'olususu oluluma (Atopic Dermatitis)

Ekizibu ky'olususu oluluma kye kimu ku bizibu by'olususu ebisingira ddala okusaasaana mu nsi yonna. Kino kiyinza okubalukawo eri abantu ab'emyaka egy'enjawulo, naye kitera okusooka okwoleka mu baana abato. Kiwandiika olususu okuba oluluma, olumyufu era olusuubuka. Wabula, ekizibu kino tekikoma ku lususu lwokka; kirina n'obukwakkulizo obulala obuyinza okukosa obulamu bw'omuntu mu ngeri ez'enjawulo.

Ekizibu ky'olususu oluluma (Atopic Dermatitis) Image by Gerd Altmann from Pixabay

Kiki ekireeta ekizibu ky’olususu oluluma?

Ekizibu ky’olususu oluluma kiva ku nsonga nnyingi ez’enjawulo. Abakugu bakkiriziganya nti ensibuko yaakyo etera okuba enkwatagana wakati w’obuzaale n’ebintu ebitulirawo. Abantu abalina ebyafaayo by’amaka by’endwadde z’olususu oba ez’omu maka balina obusobozi obw’awaggulu obw’okufuna ekizibu kino. Ebirala ebiyinza okukireeta mulimu:

  • Ebintu ebitulirawo ng’enfuufu, ebisolo eby’ennyumba, n’ebimera ebimu

  • Okufuna obuzibu mu kukola kw’ebyokulwanyisa by’omubiri

  • Okubeera mu mbeera y’obutonde etali ntuufu (ng’omusana omutono oba olunyogoga olw’amaanyi)

  • Okukozesa ssabbuuni oba ebiwoomeeza ebitalina buvunaanyizibwa

Obubonero bw’ekizibu ky’olususu oluluma bwe buliwa?

Obubonero bw’ekizibu kino busobola okwawukana okuva ku muntu omu okudda ku mulala, naye ebimu ku bitera okusinga okulabika mulimu:

  • Olususu oluluma era olusuubuka

  • Okwekwenya okw’amaanyi

  • Olususu olukalu era olwesalako

  • Amabala amanene ag’olususu olumyufu oba olweru

  • Okuzimba kw’olususu

  • Okweyongera kw’ebigobe mu bifuba, mu matu, ne ku bigere

Obubonero buno buyinza okweyongera oba okukendeera okusinziira ku mbeera ez’enjawulo, ng’embeera y’obutonde oba okumala ebbanga eddene nga oli mu mbeera y’okutya.

Ekizibu ky’olususu oluluma kiyinza kutya okukosa obulamu bw’omuntu?

Ekizibu ky’olususu oluluma tekikoma ku kubalukawo kw’olususu kwokka. Kiyinza okukosa obulamu bw’omuntu mu ngeri ez’enjawulo:

  • Okukendeera kw’omutindo gw’obulamu olw’okwekwenya n’okulumwa

  • Obuzibu mu kwebaka

  • Okwennyamira n’okuwulira ng’oli wekka olw’endabika y’olususu

  • Okugwa mu nnaku n’okutya

  • Okukendeera kw’obuyinza mu kukola emirimu egy’enjawulo

  • Okwongera okufuna endwadde endala ez’olususu ng’ekizibu ky’olususu ekireetera okuzimba (eczema)

Engeri ki ez’okujjanjaba ekizibu ky’olususu oluluma?

Wabula nga tewali bujjanjabi obumala ddala ekizibu ky’olususu oluluma, waliwo engeri ez’enjawulo ez’okukifuga n’okukkendeeza ku bubonero bwakyo:

  • Okukozesa eddagala erikendeeza ku kuzimba n’okwekwenya

  • Okukozesa amafuta agawewula olususu

  • Okwewala ebintu ebiyinza okukireeta

  • Okukozesa eddagala erikendeeza ku kukola kw’ebyokulwanyisa by’omubiri mu mbeera ezeetaagisa

  • Okukozesa eby’obutonde ng’amafuta ga avocado oba ga tea tree

  • Okwetaba mu bujjanjabi obw’omwoyo okuyamba okufuga okutya n’ennaku

Engeri ki ez’okwewala ekizibu ky’olususu oluluma?

Newankubadde nga tekisoboka ddala kwewala kufuna kizibu ky’olususu oluluma, waliwo engeri ez’okukendeeza ku busobozi bw’okukifuna:

  • Okwewala okukwata ku bintu ebiyinza okukireeta

  • Okukuuma olususu nga luwewuse

  • Okufuba okulya emmere ennungi ey’obulamu

  • Okukozesa ssabbuuni n’amafuta agatalina biwoomeeza bingi

  • Okwewala embeera ez’okutya n’okunyiiga

  • Okukola emizannyo egy’omubiri okutereeza enkola y’ebyokulwanyisa by’omubiri

Ekizibu ky’olususu oluluma kiyinza okuba eky’obulumi era ekizibu okufuga, naye n’obuyambi obw’abasawo n’okukozesa engeri ez’okujjanjaba ezisaanidde, abantu abangi basobola okufuna obulamu obulungi era obweyagaza.

Ekigambo eky’enkomerero: Obubaka buno bwa kuyiga bwokka era tebuteekeddwa kutwala ng’amagezi ga ddokita. Tusaba webuuze ku musawo omukugu ow’olususu okusobola okufuna okuluŋŋamya n’obujjanjabi obw’omuntu ssekinnoomu.